7 sierpnia 2019 - materiał archiwalny
7 sierpnia 2019 - materiał archiwalny

W środę 7 sierpnia na krakowskie torowiska wyjechał historyczny tramwaj doczepny typu KSW z lat 40-tych XX wieku, który został odbudowany przez pracowników Stacji Obsługi i Remontów Miejskiego Przedsiębiorstwa Komunikacyjnego SA w Krakowie. W wydarzeniu uczestniczył Zarząd MPK S.A. w Krakowie, Prezes Zarządu Gdańskich Autobusów i Tramwajów - Maciej Lisicki, dziennikarze, pracownicy MPK S.A. w Krakowie i liczni sympatycy tramwajów. Zabytkowy wagon KSW 126 wraz z wcześniej wyremontowanym wagonem Ring 272 będzie tworzył skład historycznych tramwajów gdańskich.  Już w najbliższą niedzielę, 11 sierpnia będzie kursował na Krakowskiej Linii Muzealnej nr 0 z ul. św. Wawrzyńca do Cichego Kącika.

Spośród wyprodukowanych w okresie wojny tramwajów do dziś zachowało się zaledwie kilkanaście pojazdów KSW stanowiąc cenne okazy zbiorów muzealnych. Latem 2017 roku, z uwagi na posiadaną kolekcję pojazdów komunikacji miejskiej, MPK S.A. w Krakowie otrzymało propozycje przejęcia oryginalnego tramwaju doczepnego KSW pochodzącego z austriackiego Grazu oznaczonego tam numerem 126. W ciągu kilkudziesięciu lat eksploatacji, pomimo przeprowadzonych napraw i remontów,  nie wprowadzono w nim większych zmian ingerujących np. w konstrukcję pojazdu, a wprowadzane zmiany dotyczyły głownie podniesienia komfortu przewożonych pasażerów. W Krakowie po przeprowadzonym remoncie wagon otrzymał oznaczenie z Gdańska  gdzie identyczne pojazdy przez wiele lat były eksploatowane i często prowadzone z wagonami typu Ring, z których jeden także znajduje się w krakowskich zbiorach.

Pierwszy prototypowy wagon KSW (Kriegs Strassenbahn Wagen) powstał w drugim kwartale 1943 roku, w wyniku realizacji projektu produkcji nowego ujednoliconego wagonu tramwajowego dla miast niemieckich. Przy budowie wagonów silnikowych i doczepnych zastosowano najprostsze rozwiązania konstrukcyjne oraz jak największe oszczędności w stosowaniu metali kolorowych (np. mosiądzu i aluminium) z uwagi na wojenną reglamentację. Z tego powodu zrezygnowano m.in. z otwieranych okien. Duże szyby montowano za pomocą uszczelek wprost do nadwozia. Cała konstrukcja nadwozia wykonana była ze stali i obłożona prostymi płytami blaszanymi. We wnętrzu poręcze wykonano z rur stalowych. Dla pasażerów przewidziano drewniane siedzenia w niewielkiej ilości, zakładając przewożenie większości pasażerów na stojąco. Zewnętrznej blachy nadwozia od strony wewnętrznej nie pokryto żadnym materiałem, a oświetlenie stanowiły niczym nie osłonięte żarówki.

Plany produkcyjne zakładały wyprodukowanie 810 sztuk wagonów silnikowych i 1140 doczep dla  miast najbardziej potrzebujących nowego taboru tramwajowego. Do końca wojny, czyli do maja 1945 roku, wyprodukowano zaledwie 97 wagonów silnikowych w zakładach Fusch w Heidelbergu oraz 101 przyczep w zakładzie Uerdingen. Wyprodukowane wagony trafiły do siedemnastu niemieckich miast i okupowanej Europy (w tym do Gdańska, Katowic i Poznania). Co warto podkreślić, wagony z Katowic w 1947 roku stały się wzorem do  opracowania polskiej wersji zunifikowanego modelu, który po wprowadzeniu do eksploatacji był użytkowany na wszystkich sieciach tramwajowych czynnych po 1949 roku, również w Krakowie. W pierwszym okresie wytwarzane w Polsce tramwaje oznaczone symbolem N i ND były dość wierną kopią wagonów KSW, czego przykładem jest też wagon doczepny ND 502, ale w czasie produkcji wprowadzano liczne zmiany i modyfikacje, które były związane z wcześniej produkowanymi tramwajami, w tym wagonami typu K dla Warszawy. 

Najnowsze

15 października 2026
Inspektorzy ruchu MPK i policjanci kontrolują buspasy
Wszyscy zdajemy sobie sprawę, jak ważne dla sprawnego funkcjonowania komunikacji autobusowej są buspasy. Swoją rolę mogą spełniać tylko wtedy, gdy są dostępne i nie blokują je nieuprawnione pojazdy. MPK w Krakowie wspólnie z krakowską policją systematycznie kontroluje buspasy w trosce o jak największą punktualność autobusów.
14 października 2026
Zabytkowe autobusy MPK w Krakowie na TRANSEXPO
Tegoroczne Międzynarodowe Targi Transportu Zbiorowego w Kielcach są miejscem prezentacji nie tylko nowoczesnych rozwiązań w transporcie i najnowszych modeli pojazdów, ale także zabytkowych autobusów. Wśród nich nie mogło zabraknąć wyjątkowych modeli z kolekcji MPK w Krakowie: Sana H100B oraz Scanii CR111.
13 października 2026
Forum o pasażerach z niepełnosprawnościami w transporcie
W poniedziałek, 12 października w budynku Małopolskiego Ogrodu Sztuki w Krakowie odbyła się trzecia edycja Forum „Dostępność w transporcie”. Tegoroczne wydarzenie było poświęcone wyzwaniom, z jakimi mierzą się pasażerowie z niepełnosprawnościami sprzężonymi w systemach transportu publicznego.
8 października 2026
Jak wygląda praca motorniczego? Zobacz
Jadąc rano tramwajem do pracy, do szkoły, na uczelnię, wsiadamy, wysiadamy, często patrzymy w telefon, zamyśleni. Mówimy: „czekam na tramwaj", ale zapominamy, że za każdym rozkładem jazdy i za każdym przejazdem stoją ludzie. To nie jest po prostu tramwaj. To czyjaś historia i czyjeś życie. Kogoś, kto wstaje jeszcze przed świtem, żebyśmy my mogli spokojnie dojechać na miejsce. Poznajcie Małgosię, motorniczą z Krakowa, która swój dzień zaczyna, kiedy miasto jeszcze śpi.
7 października 2026
Tramwaje Mocy przejechały przez Kraków
Krakowskimi torami przejechały Tramwaje Mocy – pojazdy rozpoczęły swoje kursy w różnych częściach miasta, a na swój pokład obok codziennych pasażerów zabrały także uczniów i uczennice szkół podstawowych zaangażowanych w kampanię #Ogarniam życie. Młodzi rozdawali podróżującym Bilety Mocy – karteczki z dobrym słowem i prostymi wskazówkami dotyczącymi zdrowia psychicznego i dobrego samopoczucia. MPK w Krakowie już od kilku lat wspiera tę kampanię.
6 października 2026
Nowy numer „Przewoźnika Krakowskiego”
Jest już nowy numer „Przewoźnika Krakowskiego”. Piszemy w nim o nowych inwestycjach MPK, m.in. o autobusach wodorowych i pojazdach technicznych. W numerze nie mogło zabraknąć relacji z wydarzeń związanych z jubileuszem 125 lat tramwaju elektrycznego – biegu i parady tramwajów. Zachęcamy także do przeczytania rozmów z bardzo ciekawymi osobami – Justyną Cuże, ekspertką HR ds. zatrudniania osób z niepełnosprawnościami oraz Mateuszem Florczykiem, kierowcą MPK.