Historyczne Scanie przyjechały do Krakowa po drugie życie

We wtorek, 14 marca MPK SA w Krakowie zaprezentowało dwie zabytkowe Scanie, które w ubiegłym roku trafiły do stolicy Małopolski ze Szwecji. Autobusy Scania CN112 i CN113 przeszły w zakładach krakowskiego przewoźnika gruntowny remont. Został on przeprowadzony dla stowarzyszenia non-profit Svenska Omnibusfőreningen, skupiającego ok. 200 członków rozsianych po całej Szwecji, którzy opiekują się historycznymi autobusami. Pokaz wyremontowanych Scanii odbył się na terenie zajezdni autobusowej Wola Duchacka. Uczestnicy mogli nie tylko zobaczyć te pojazdy, ale także się nimi przejechać. Była to  jedyna taka okazja, ponieważ w najbliższym czasie obie Scanie trafią do stolicy Szwecji, gdzie będą wykorzystywane podczas różnych okazjonalnych wydarzeń związanych z historią komunikacji miejskiej.

Autobusy zostały wyprodukowane w 1987 i 1999 roku. Nie można ich już zobaczyć na regularnych liniach na ulicach Stockholmu, gdzie przez lata przewoziły pasażerów. Po ich wycofaniu z SL (Storstockholms Lokaltrafik) były eksploatowane u innych przewoźników do ok. 2013 roku. Młodszy autobus jest ostatnim egzemplarzem tego modelu wyprodukowanym przez Scanię. Dla szwedzkich miłośników autobusów stanowią one nie lada gratkę. Kilka lat temu zakupili oba pojazdy, ale wyeksploatowane autobusy coraz częściej sprawiały problem nawet w okazjonalnej eksploatacji. Postanowiono je więc wyremontować. Dlatego właśnie trafiły do krakowskiego MPK, które znając budowę i konstrukcję obu pojazdów, pomogło je naprawić. W obu przeprowadzono reparację układów hamulcowych, połączoną z wymianą wielu elementów gumowych i metalowych. Wykonano naprawę zawieszeń, układów chłodzenia, wymieniono  skorodowane i uszkodzone elementy nadwozia i szyby. Pojazdy zostały także na nowo pomalowane.

- Dla naszego małego stowarzyszenia non-profit zajmującego się ochroną zabytkowych autobusów, współpraca z MPK w Krakowie to prawdziwa przyjemność. Jesteśmy pod ogromnym wrażeniem zaangażowania, dokładności i profesjonalizmu, z jakimi nasze autobusy Scania były odnawiane. Efekt prac jest absolutnie wyjątkowy i już nie możemy się doczekać momentu, kiedy te autobusy będą u nas. Życzymy MPK w Krakowie wiele radości ze Scanii CR111, a jeżeli będziemy mogli służyć szczegółowymi informacjami przy jej renowacji, chętnie to zrobimy. Mamy nadzieję, że nasz kontakt i współpraca będą kontynuowane w przyszłości, na rzecz promocji historii transportu w obu naszych krajach – zapewnił Tommy Enefalk prezes stowarzyszenia Svenska Omnibusföreningen.

Podczas wydarzenia została także zaprezentowana wyjątkowa Scania CR111M, którą MPK SA pozyskało od szwedzkiego stowarzyszenia. 

- Wykonana przez MPK S.A. w Krakowie praca przy remoncie dwóch autobusów pozwoliła nam na pozyskanie niezwykle rzadkiego i poszukiwanego przez nas na szwedzkim rynku autobusu Scania CR111M. Miłośnicy ze Szwecji zdecydowali się go nam przekazać, ponieważ mieli dwa modele tego pojazdu. Dla nas to niezwykła okazja do zdobycia modelu autobusu, który przez kilka lat był eksploatowany na ulicach Krakowa
 i którego brakowało w naszej kolekcji. Autobus pomimo swoich lat jest w dobrym stanie. Chociaż jest sprawny, wymaga prac, które muszą być przeprowadzone, aby bezpiecznie przewozić nim pasażerów. Mamy nadzieję, że uda się je szybko i sprawnie przeprowadzić – mówił podczas prezentacji Mariusz Szałkowski, wiceprezes zarządu MPK SA w Krakowie. 

Autobus Scania CR111M, który trafił to Krakowa, został wyprodukowany w 1978 roku i był użytkowany przez jednego z operatorów realizujących przewozy dla Storstockholms Lokaltrafik do początku lat 90. XX w. Następnie został odsprzedany prywatnemu użytkownikowi, który przez kilka lat eksploatował go jako ruchome kino. W ostatnich latach pozyskało go szwedzkie stowarzyszenie miłośników historycznych pojazdów, które na powrót go uruchomiło.

Autobusy szwedzkiego producenta Scania są dobrze znane krakowskim pasażerom. Przez wiele lat MPK SA w Krakowie eksploatowało je na wielu liniach. Stacjonowały głównie w zajezdni Płaszów, gdzie przez pewien czas były jedyną marką eksploatowanych autobusów.

Nawiązane przez krakowskie MPK w latach 90. XX wieku kontakty z firmą handlującą pojazdami używanymi z krajów skandynawskich zaowocowały zakupem używanych autobusów Scania CR111 i CR112 (a także Volvo) z różnych miast Szwecji, w liczbie ponad 50 sztuk. Od czerwca 1991 roku w ciągu roku wprowadzono do wszystkich zajezdni zakupione ze Szwecji pojazdy. Nie przechodziły żadnych zmian czy modernizacji. Po zakupie, przeprowadzeniu badań technicznych, przeglądów i naklejeniu krakowskich numerów inwentarzowych i znaków MPK, czasem odmalowaniu, autobusy były kierowane do ruchu. Dopiero w późniejszym czasie przystąpiono do dbania o wygląd i wyposażenie aut: część z nich otrzymała m.in. otwierane okna oraz barwy MPK w Krakowie. Ostatni z zakupionych używanych autobusów skreślono z inwentarza w 1996 roku. Warto wspomnieć, że wśród autobusów Scania zakupionych na początku lat 90. XX wieku, trzy egzemplarze pochodziły właśnie ze szwedzkiej stolicy.

Bardzo dobre doświadczenia w eksploatacji używanych pojazdów Scania spowodował, że MPK zdecydowało się na zakup nowych autobusów tej marki. Dzięki temu Scania zainteresowała się szerzej europejskim rynkiem autobusów miejskich, co spowodowało uruchomienie montażu tych pojazdów w Polsce, a w późniejszym okresie przeniesienie tutaj całej produkcji takich samochodów.

Pierwsze nowe pojazdy firmy Scania pojawiły się w Krakowie w 1992 roku. Piętnaście zakupionych wtedy przegubowych modeli 113ALB były najprawdopodobniej pierwszą w Polsce serią nowoczesnych autobusów w tamtym czasie. Niebawem dołączyły do nich pojazdy z częściowo obniżoną podłogą 113CLL (69 egzemplarzy), a następnie  modele standardowe i przegubowe serii 94U (29 sztuk). Ostatni z autobusów Scania zjechał z ulic Krakowa w 2018 roku. Spośród użytkowanych nowozakupionych pojazdów w kolekcji MPK SA zostały zachowane dwa, które wzbogaciły krakowską kolekcję pojazdów komunikacji miejskiej i można je zobaczyć na liniach funkcjonujących w ramach Krakowskiej Linii Muzealnej.

Warto podkreślić, że kolekcja historycznych pojazdów komunikacji miejskiej należąca do MPK SA w Krakowie, to efekt ponad trzydziestoletniej pracy wielu pracowników i miłośników krakowskich autobusów i tramwajów. Jest to obecnie największa i najciekawsza taka kolekcja w Polsce. Staranność i dbałość o szczegóły podczas renowacji sprawiają, że praca poświęcona na odtworzenie jest doceniana przez wielu odbiorców. Efektem są zamówienia z innych miast na wykonanie podobnych prac. MPK SA remontowało historyczne pojazdy nie tylko dla polskich odbiorców z Gdańska, Poznania czy Wrocławia, ale także zagranicznych - z niemieckich, francuskich oraz szwedzkich miast.